محققان دانشگاه آبردین دریافته‌‌اند که کوسه‌های سفید بزرگ دریای مدیترانه در اصل به استرالیا تعلق داشته‌اند.

براساس تحقیقات شاید یک خطای جهت‌یابی (ناوبری)‌ از سوی ماده کوسه‌های باردار حدود 450 هزار سال قبل طی تغییرات آب و هوایی باعث یک چرخش اشتباه توسط کوسه‌ها شده باشد و آنها در دریای مدیترانه (البته به تعدادی اندک)‌ مانده باشند چرا که مانند ماهی‌های قزل‌آلا آنها به مکان تولدشان بازگشته‌اند. همچنین ممکن است آبراه‌های باریک و شبه جزایر دریای مدیترانه راه برگشت کوسه‌‌های سفید را مشکل ساخته باشند.

دانشمندان معتقدند ترکیبی از عوامل مختلف مانند بی‌ثباتی آب و هوا، ارتفاع زیاد آب دریا و جریان‌های گردابی سریع و غیرمعمول که با نام حلقه آگولاس که بزرگ‌ترین جریان آبی در کرانه‌های غربی زمین است می‌توانند دلیلی باشند که عاقبت، کوسه‌های ماده را به سمت آب‌های مدیترانه سوق داده اند.

در نتیجه علامت‌گذاری و آنالیزهای ژنتیک، دانشمندان می‌دانند که کوسه‌ها بین آفریقا و استرالیا حرکت کرده و تمایلی ذاتی به شنا به سمت شرق و محل تولدشان دارند و دراین راه از جریان آب نیز استفاده می‌کنند، اما معتقدند که در این مسیر بعضی کوسه‌ها دچار اشتباه و سردرگمی می‌شوند و به جای حرکت در جهت مشرق و سمت استرالیا به واسطه دنبال کردن حلقه‌های آگولاس که در نتیجه تغییرات آب و هوایی در همان زمان رخ می‌دهد به سمت غرب شنا می‌کنند. این جریان‌های گردابی در گذشته قوی‌تر از امروز بوده‌اند.

جدا از جریان‌های آگولاس اگر تمایل کوسه‌ها به سمت مشرق بود پس از آن که آنها وارد سواحل شرقی آفریقا در اقیانوس اطلس شدند باید حرکت‌شان به سمت غرب را متوقف کرده تا به تنگه‌ جبل‌الطارق بروند که آنها را به مشرق و دریای مدیترانه می‌رساند.

شاید ماهی‌های شمشیری و ماهی‌های تن به وسیله همین جریان‌های غیرمعمول به دریا مدیترانه رسیده‌اند و غذای حاضر و آماده‌ای برای کوسه‌های سفید شده‌اند.

این نتایج توسط محققان دانشگاه آبردین و متخصصانی از استانبول ترکیه پس از تجزیه و تحلیل DNA چهار کوسه‌ شکار شده در دریای مدیترانه به دست آمد.

2 عدد از این کوسه‌ها 2 سال قبل در خلیج ادرمیت ترکیه شکار شدند. سومی سال 2006 در تونس و چهارمی 20 سال قبل در جزیره‌ سیسیل از آب گرفته‌ شده‌اند.

دکتر‌ لس‌ نوبل‌ یکی از نسل‌شناسان کوسه در دانشگاه آبردین می‌گوید: ما کاملا متحیر هستیم چرا که اکنون لحظه‌ای غیرمترقبه در علم است. با نگاه به DNA کوسه‌ها دریافتیم که همگی آنها متعلق به یک خانواده گسترده هستند.

مادران یافت شده در دریای مدیترانه دارای همان DNA هستند که کوسه‌های سفید بزرگ در سواحل استرالیا دارند. ممکن است دلیل آن یک اشتباه ناوبری تاریخی باشد که بعضی کوسه‌های ماده باردار مرتکب آن شده‌اند. شاید اولین باری که آنها به دریای مدیترانه آمدند به دلیل آبراه‌های باریک و شبه جزایر در دامی شبیه‌ دام‌های صید خرچنگ افتادند.

این یک سفر باور نکردنی است که دانشمندان معتقدند اکنون اتفاق نیفتاده و پیشینه‌ای تاریخی دارد و در یک دوره‌ بی‌ثبات آب و هوایی رخ داده است. شاید بعضی‌ها معتقد باشند که کوسه‌ها از طریق کانال سوئز به دریای مدیترانه آمده‌اند، اما این مسیر ظاهرا مشخص نمی‌تواند به دلیل دمای بالا و شوری بیش از حد توسط کوسه‌ها انتخاب شود.

اکنون دانشمندان نگران کوسه‌های دریای مدیترانه‌اند چرا که تعدادشان بسیار کم بوده و کوسه‌ای از آتلانتیک به آنجا مهاجرت نمی‌کند تا جامعه‌ آنها احیا شود. به دلیل قرار گرفتن این آبزیان بزرگ در بالای زنجیره غذایی و نقش مهم آنها در اکوسیستم‌های دریایی باید از این گونه در معرض خطر حمایت بیشتری ‌شود تا در آینده‌ای نزدیک شاهد انقراض آنها نباشیم.