هوای میان ابرها به صورت مداوم و پیوسته در حال حرکت است. این فرآیند موجب می‌شود قطرات آب و کریستال‌های یخی‌ تشکیل‌دهنده ابرها به هم برخورد کنند و در نتیجه به هم متصل شوند. در ادامه این فرآیند کریستال‌های یخی و قطرات آب بزرگ و بزرگ‌تر و به وسیله جریان‌های هوایی تقویت می‌شوند و در نتیجه به صورت انواع مختلفی از بارش‌ها به سطح زمین سقوط می‌کنند.

 

جالب است بدانید که قطر یک قطره باران 100 برابر قطر قطره کوچک آبی است که در ابرها در حرکت است. نوع بارش بستگی به این دارد که در ابر قطرات آب، بلورهای یخی یا ترکیبی از آنها وجود داشته باشد. با توجه به نوع ابر و دمای هوا، بارش می‌تواند به صورت باران، برف یا تگرگ باشد.

در نخستین مرحله از بارش، مولکول‌های آب که در نتیجه جریان همرفتی به ارتفاعات بالاتر صعود کرده و روی سطحی که ذرات نمک، گرد و غبار، دود یا گرده گل‌ها و گیاهان به وجود آورده‌اند مستقر شده و قطرات آب را تشکیل می‌دهند و بر این اساس می‌توان نخستین مرحله از این فرآیند را میعان نامید. در مرحله بعد ابرهای کوچک‌تر به هم متصل شده و ابرهای بزرگ‌تری را ایجاد می‌کنند که منجر به افزایش ابعاد و در نتیجه ارتفاع ابرها در سطح آسمان خواهد شد. پس از ترکیب جریان‌های همرفتی با ابرها بتدریج قدرت بیشتری پیدا کرده و به اصطلاح برآمده شده و ساختار دایر‌ه‌ای شکلی را ایجاد می‌کنند و در نتیجه جریان همرفتی در میان ابرها برقرار می‌شود. در مرحله بعد با افزایش قدرت ابرها، سطح بالایی ابرها درست مانند آن که بر آنها ضربه وارد کرده باشید از هم پاشیده و متلاشی خواهد شد و قطرات باران از آسمان به طرف ابرهایی که در ارتفاعات پایین‌تر هستند سرازیر می‌شوند که این پدیده نیز خود موجب ایجاد جریان‌های نزولی خواهد شد. از آنجایی که در این مرحله جریان‌های نزولی در مقایسه با جریان‌های صعودی از شدت بیشتری برخوردار هستند جریان هوایی تغذیه‌کننده ابرها را درهم شکسته و در نتیجه ابرها متلاشی شده و از هم پاشیده خواهند شد. ابرهایی که در ارتفاعات پایین‌تر هستند حاوی ذرات و قطرات بسیار ریز آب هستند و در نتیجه منجر به بارش باران خواهند شد. وقتی قطرات باران از ابرها به طرف زمین سقوط می‌کنند قطر آنها در حدود 5 میلی‌متر است که با کاهش ارتفاع ابعاد قطرات باران به تدریج کاهش یافته و قطر آنها به حدود یک میلی‌متر می‌رسد. جالب است بدانید که در شرایط جوی معمولی برای پوشاندن یک میلی‌متر مکعب از سطح زمین باید بیش از 26 هزار تریلیون مولکول آب به سطح زمین برسد.

فرانک فراهانی جم

منبع: britanica